Жобамен жұмыс істеу кезінде дұрыс мақсат қою – табыстың жартысына жету дегенді білдіреді. Мақсат қоюдың концепцияларының ішінде OKR бар. Бұл аббревиатура Objectives and Key Results — немесе мақсаттар мен негізгі нәтижелер әдістемесі ретінде ашылады. Кәне, бұл не екенін және мақсаттарды қалай дұрыс қою керектігін қарастырайық.
OKR деген не
OKR концепциясы Intel-де пайда болды, ал ол компанияда Google-ға енгізілгеннен кейін танымал болды.
OKR мақсаттарын батыл қоюды және қойылған әр мақсатқа қол жеткізуді айқындайтын негізгі нәтижелерді сипаттауды ұсынады. Әрбір негізгі нәтижеге қол жеткізу үшін шешілуі қажет міндеттер немесе инициативалар анықталады.
Мақсаттар барлық деңгейлерде қойылады: тұтас компания үшін, әр команда үшін және жеке қызметкерлер үшін. Осылайша, әрбір қызметкер өзі қол жеткізуі тиіс мақсатты, бұл нәтиженің командасының мақсатына қол жеткізуіне қалай әсер ететінін және команданың нәтижесінің жалпы компанияның мақсатына қалай әсер ететінін біледі.
Бұл орайда, әр қызметкер мақсатқа қалай қол жеткізетінін өздігінен таңдай алады.
OKR принциптері
Бұрын айтылғандай, мақсатты дұрыс тұжырымдау — нәтижеге жетудегі ең үлкен қадам. Сондықтан, мақсатты дұрыс тұжырымдау үшін келесі принциптерді сақтау қажет.
Фотограф: RDNE Stock project: https://www.pexels.com/ru-ru/photo/7413915
Мақсат амбициялы болуы керек
Амбициялы мақсат қойыңыз, нәтижесі ағымдағы орташа деңгейден бір саты жоғары болуы керек. Алғашында мұндай мақсатқа жету қиын немесе мерзімі жетпес мүмкін емес болып көрінуі мүмкін, бірақ олай емес. Қиын мақсат – бұл табандылықты, шапшаң реакцияларды, топтық жұмысты, жету құралдарында тапқырлықты талап ететін челлендж.
Егер мақсат бірден орындалмаса, оның нәтижесі бәрібір қарапайымнан жоғары болады. Сонымен қатар, OKR-ды 100% орындау тек мақсаттың жеткілікті амбициялы болмағанын көрсетеді. Ал егер нәтиже 30-40% жетпесе, мақсат тым қол жетімсіз болды.
Мақсаттардың белгілі мөлшері
Аз мақсаттар – нашар, тым көп – де солай. OKR мақсаттарының оптималды саны – 3-тен 5-ке дейін.
Мақсат қарапайым және түсінікті болуы керек
Жақсы мақсат – бұл түсінікті, қысқа, айқын және қызықсыз мақсат. Әр қызметкер не істеп жатқанын және неге ол қажет екенін түсінуі керек.
Мақсат қою – екіжақты процесс
OKR концепциясы мақсат қою – бұл екіжақты процесс екенін болжайды. Барлыққа ортақ мақсат бар, әр команда мен қызметкерлер үшін өзінің OKR-і бар. Бұл мақсаттар түзетіліп, жақсартылуы мүмкін және тиіс.
OKR – бұл KPI емес
KPI жұмыс атмосферасына қарамастан мақсатқа жеткені үшін ынталандыруды болжаса, OKR олай емес.
OKR компанияның мақсаттарымен байланысты
Командасының кем дегенде бір OKR жаһандық компания мақсаттарымен байланысты болуы керек.
Мақсаттарды, негізгі нәтижелер мен инициативаларды қалай қою керек
Мақсатты айқындауға және қол жеткізілген бе, жоқ па екендігін түсінуге көмектесетін сұрақ: «Егер мақсат – бұл Х болса, нәтиже қандай көрінеді?» немесе «Менің мақсатым <мақсаттың тұжырымдамасы>, және мен оны жеткенімді түсінемін, өйткені <нәтиже>».
Фотограф: Anna Shvets: https://www.pexels.com/ru-ru/photo/5325056/
Сонымен, мақсаттарды қою және негізгі нәтижелерді анықтау үшін келесі әрекеттерді жасау қажет.
KR1: күніне 50 мәселен 100 клиентті қырқу.
KR2: 15-сі орнына 25 клиенттің шаштарын жуу.
KR3: 25-сі орнына 50 клиенттің шаштарын сәндеу.
- Нәтижелерге қалай қол жеткізілетінін айқындау керек. Осы тармақта мақсатқа қол жеткізуге көмектесетін нақты әрекеттерді белгілеу маңызды.
- Егер мақсатқа жету үшін басқа команданың қатысуы қажет болса, міндетті түрде олармен өз OKR бөлісу қажет.
- Нәтижені бағалайтын метрикаларды таңдау.
- Стратегия дұрыс таңдалғанын түсіну үшін нәтижені тексеру жүйелі түрде болуы керек.
Кез келген әдістеме сияқты, OKR тәртіп пен анық қойылған тапсырмаларды талап етеді. OKR қолдану кезінде жиі кездесетін негізгі қателіктерді атап өтуге болады.
Әлсіз бақылау — OKR талқылау жүйелі өтіп тұруы керек.
Нашар мақсаттар — тым амбициялық немесе тым оңай қолжетімді мақсаттар.
Нашар индикаторлар — негізгі нәтижелер өлшенуі керек. Жай «жасалды / жасалынбады» - нашар индикатор.
OKR түсінбеуі — мақсат барлық командаға түсінікті болуы керек.
Амбициялы мақсаттар қойыңыздар, жақсы нәтижелерге ұмтылыңыздар, командалық бірге жұмыс істеңіздер – бәрі орындалады!